بر وى گرفت . نسخه ( عهد ) نامه اى كه محمد به خط خود نوشت اين بود : بنام خداى بخشاينده مهربان . اين ( عهد ) نامه اى است براى بنده خدا امير [ مؤمنان ] هارون كه محمد پسر هارون در حال تندرستى و كمال عقل و صحت تصرفاتش آن را نوشت : همانا امير المؤمنين هارون مرا به وليعهدى خود برگزيد و بيعت مرا در گردن همه مسلمانان قرار داد و با رضا و تسليم و رغبت من بىهيچ كراهتى ، برادرم عبد الله پسر امير المؤمنين را پس از من به وليعهدى و خلافت ( و سرپرستى ) همه كار مسلمانان برگزيد و او را در حال حيات و پس از مرگ خود والى خراسان و ( سرپرست ) مرزها و بخشها ( و شهرها ) و استانها ( و لشكرها ) و خراج و ( اداره ) طراز [ 1 ] و بريد [ 2 ] و بيت المالها و زكاتها و ده يك و عشرها و توابع آن قرار داد ، و من هم متعهد شدم كه در آنچه امير المؤمنين هارون - از بيعت و عهد و ولايت و خلافت و تصدى امور مسلمانان - پس از من براى برادرم عبد الله مقرر داشت وفادار باشم و آن را بوى واگذارم و نيز حكومت خراسان و توابع آن و آنچه امير مؤمنان تيول وى ساخته و يا از مزرعه ها و املاك خود به او بخشيده است يا هر مزرعه و ملكى كه خود خريده باشد و هم آنچه از مال و زيور و گوهر و اثاث و پوشاك و بردگان ، كم يا بيش در زندگى خود به او داده است ( اينها همه ) از آن برادرم عبد الله پسر امير المؤمنين و به او واگذار است و من خود يك يك اينها را بنام و نشان مىشناسم كه از چه نوعى و در كجا واقع است ، هم من و هم برادرم عبد الله پسر هارون . پس اگر ما را در چيزى از اين امور اختلافى پيش آيد ، در اين باره قول قول برادرم عبد الله است و چيزى كم يا بيش از مالش و نه از

--> [ 1 ] طراز و خطبه و سكه از تشريفات و نشانه هاى خلافت بوده است . طراز همان نشان رسمى است كه پيش از اسلام نيز در ايران و روم معمول بوده و امپراطوران و پادشاهان روى لباسهاى مستخدمين دولتى ، نام پادشاه و يا علامت آن دولت را مىزدند . [ 2 ] بريد در آن زمان اداره اى بوده است شامل پست و بازرسى و خبرنگارى و كارآگاهى و جاسوسى .